جاه‌طلبانى شد كه مىكوشيدند از طريق رسيدن به مقامات بالا و به دست گرفتن قدرت مطلق در حكومت ، به جلب كليه منافع براى خود دست بزنند . از اوايل قرن چهارم هجرى ، يعنى نيمهء دوم غيبت صغرى ، باتوجه به وضعيت داخلى خلافت عباسى ، برخى شخصيت‌هاى متنفذ سياسى شيعه كه از قبل در دستگاه حكومت عباسيان حضور داشتند ، توانستند خود را به مقام وزارت خليفه برسانند و در طى همين مدت كوتاه تا پايان غيبت صغرى چند تن از ايشان در اين منصب به فعاليت پرداختند كه برخى براى مدتى كوتاه و بعضى براى چند دوره وزارت را برعهده داشتند . اولين شخصيت شيعى كه در اين عصر به وزارت رسيد ، ابو الحسن على بن فرات ( 231 - 312 ق ) بود ، كه از مشهورترين چهره‌هاى سياسى اين دوران است . ابو الحسن على ، فرزند محمد بن موسى و از خاندان بنى فرات ، از خاندان‌هاى پر آوازهء شيعه در سده‌هاى سوم و چهارم هجرى بود . تنى چند از اين خاندان در مناصب ديوانى و حكومتى در عراق و مصر اشتغال داشتند و تأثير بسزايى در وقايع سياسى اين دوران به جا گذاشتند . علىرغم شهرت و نقش سياسى اعضاى اين خاندان ، اصل و نسب خانوادگى ايشان به درستى دانسته نشده است . چند تن از اين خاندان شناخته شده هستند ، از آن جمله ابو جعفر محمد بن موسى ، كه فرزندان او در مناصب مختلف دولتى اشتغال داشتند و پسر دوم وى ، ابو الحسن على مدت‌ها وزير عباسيان بود . على بن فرات از زمان رياست برادرش ابو العباس بر ديوان خراج ، كار در مناصب دولتى و حكومتى را شروع كرد و زير نظر وى مشغول به كار گرديد و پس از مرگ برادرش به رياست اين منصب گمارده شد . « 1 » او به زودى موقعيت ويژه‌اى در دربار عباسى يافت و پس از مرگ خليفه المكتفى به سال 295 ق ، سهم زيادى در به خلافت رسيدن المقتدر داشت . اقدامات ابن

--> ( 1 ) . صابى ، الوزراء ، ص 28 .